Ogranak se najčešće osniva kako bi privredno društvo obavljalo delatnost u drugom gradu, dakle van mesta sedišta privrednog društva koje ga osniva, ili čak u više gradova osnivanjem više ogranaka. Ogranak se može osnovati prilikom osnivanja privrednog društva, ali može i naknadno. To znači da prilikom osnivanja privrednog društva, ukoliko vidite potrebu za tim, možete odmah osnovati i ogranak, a koje osnivanje ogranka može biti predmet posebne odluke ili može biti obuhvaćeno osnivačkim aktom privrednog društva koje se osniva. Ukoliko to nije slučaj, već se potreba za osnivanjem ogranka javi kasnije u toku poslovanja privrednog društva, ogranak se može osnovati naknadno posebnom odlukom. Na osnivanje ogranka, njegovo poslovanje i prestanak ogranka, primenjuju se odredbe Zakona o privrednim društvima („Sl. glasnik RS“, br. 36/2011, 99/2011, 83/2014 – dr. zakon i 5/2015).

Šta je ogranak

Ogranak privrednog društva je izdvojeni organizacioni deo privrednog društva preko kog dela društvo obavlja svoju delatnost. Ogranak nema svojstvo pravnog lica, a u pravnom prometu istupa u ime i za račun privrednog društva, što znači da privredno društvo koje je osnovalo ogranak neograničeno odgovara za obaveze prema trećim licima koje nastanu u poslovanju njegovog ogranka.

Ovu zakonsku odredbu najbolje oslikava sudska praksa,(( pa tako na primer, u Rešenju Privrednog apelacionog suda, Pkž. 516/2013 od 4.2.2013. godine – Sudska praksa privrednih sudova – Bilten br. 4/2013),)) sud je zauzeo stav da ogranak privrednog društva ne može biti odgovoran za privredni prestup jer nema svojstvo pravnog lica. Svoj stav sud je obrazložio time da pošto prema zakonskim propisima za privredni prestup može biti odgovorno pravno lice i odgovorno lice u pravnom licu, a zakonskim propisom je predviđeno i da ogranak nema svojstvo pravnog lica, već u pravnom prometu istupa u ime i za račun privrednog društva, shodno tome dolazi se do zaključka da u slučaju izvršenja privrednog prestupa od strane ogranka privrednog društva za taj privredni prestup odgovara privredno društvo čiji je ogranak izvršio privredni prestup.

Osnivanje ogranka

Ogranak se osniva odlukom koju donosi skupština društva, osim ako osnivačkim aktom nije drugačije određeno.
Odluka kojom se osniva ogranak mora da sadrži:

  1. poslovno ime i matični broj privrednog društva koje osniva ogranak. Ogranak nema svoje poslovno ime, već koristi poslovno ime društva koje ga je osnovalo uz oznaku „ogranak“. Ogranak može imati i sopstveni naziv koji ne može da se koristi samostalno, već mora da se koristi uz poslovno ime privrednog društva i oznaku „ogranak“. U pravnom prometu ogranak nastupa pod poslovnim imenom društva, uz isticanje da je reč o ogranku, adrese ogranka i naziva ogranka.
  2. adresu ogranka.
  3. pretežnu delatnost ogranka, koja može biti ista kao i pretežna delatnost društva, a može se i razlikovati od pretežne delatnosti društva, čime se zapravo omogućava da jedno privredno društvo ima više pretežnih delatnosti. Naime, kako privredno društvo može da ima registrovanu samo jednu pretežnu delatnost, registrovanjem neke druge delatnosti kao pretežne delatnosti ogranka, omogućava se privrednom društvu da se u pravnom prometu pojavi sa još nekom delatnošću, što može biti od važnosti u nekim slučajevima kada se za zaključenje nekog posla, ili na konkursima, traži da društvo obavlja tačno određenu pretežnu delatnost. Ovo znači da ukoliko društvo ima više ogranaka, svaki može imati različitu pretežnu delatnost, što sasvim izvesno društvu može doneti određene prednosti prilikom istupanja u pravnom prometu.
  4. lično ime, odnosno poslovno ime zastupnika ogranka i obim ovlašćenja zastupnika, ako je zastupnik ogranka različit od zastupnika društva. Naime, ogranak ima zastupnika koji može biti isto lice koje je zakonski zastupnik privrednog društva osnivača ogranka, ali može biti i neko drugo lice. Ovo praktično znači sledeće: ako odlukom o osnivanju ogranka nije određen zastupnik ogranka, zastupnikom ogranka smatraće se zakonski zastupnik privrednog društva i on će biti upisan u registar kao zastupnik ogranka. Ako je kao zastupnik ogranka u registar upisano lice koje nije istovremeno i zastupnik privrednog društva, to lice postaje istovremeno i zastupnik društva. Njegova ovlašćenja za zastupanje nisu ograničena samo na pravne poslove u kojima se pojavljuje ogranak, već se on smatra zastupnikom celog privrednog društva koje je osnovalo ogranak. Uprkos tome, ovlašćenja zastupnika ogranka mogu biti ograničena., a da bi ograničenja proizvodila pravno dejstvo prema trećim licima, ona moraju biti upisana u registar.

Registracija ogranka

Osnivanje ogranka je dobrovoljno. Čak i kada privredno društvo obavlja delatnost u više gradova, to ne stvara obavezu za osnivanjem ogranka. Naime, privredno društvo koje je registrovano na teritoriji Republike Srbije ima pravo da obavlja delatnost na celoj njenoj teritoriji kroz izdvojene organizacione delove, a da ih ne proglašava ograncima i da ih ne upisuje u registar. Međutim, privredno društvo može i da registruje ogranak radi ostvarivanja nekih benefita, na primer radi dobijanja mesta za parkiranje.

Izuzetno od gorenevedenog, obavezno se registruje:

  1. ogranak domaćeg privrednog društva, ako ima zastupnika različitog od zastupnika društva ili je to propisano posebnim zakonom kao uslov za obavljanje delatnosti (npr. turistička delatnost);
  2. ogranak stranog privrednog društva.

Dakle, ovo su slučajevi kada je registracija ogranka obavezna. Napominjemo da registracija i osnivanje nisu isto. Ogranak se osniva donošenjem odluke o osnivanju ogranka, a registruje se nakon toga podnošenjem registracione prijave u Agenciji za privredne registre. Shodno gorenavedenom, mimo ta dva zakonom određena slučaja, registracija ogranka nije obavezna. To znači da možete osnovati ogranak, ali nemate obavezu i da ga registrujete.

Sam postupak registracije ogranka u Agenciji podrazumeva podnošenje dokumentacije koju čine:

  1. Odluka o osnivanju ogranka, potpisana od strane članova društva u svojstvu skupštine društva.
  2. Registraciona prijava:
    • ukoliko se ogranak registruje istovremeno sa registracijom osnivanja privrednog društva, podaci o ogranku se upisuju u Registracionu prijavu osnivanja društva s ograničenom odgovornošću;
    • ukoliko se registracija ogranka vrši naknadno, onda se podaci o ogranku upisuju u Registracionu prijava promene podataka-obavezni podaci, uz koju se predaje i Dodatak 17 Upis/brisanje ogranka.
  3. Dokaz o uplati naknade u iznosu od 2.800 dinara na ime registracije ogranka domaćeg privrednog društva, ukoliko se naknadno osniva, odnosno registruje ogranak. Ukoliko se ogranak osniva, odnosno registruje prilikom registracije privrednog društva, ova posebna naknada se ne plaća, već se plaćaju naknada za registraciju osnivanja privrednog društva koja iznosi 4.900 dinara i naknada za registraciju i objavljivanje osnivačkog akta društva koja iznosi 1000 dinara.
    Dokumentacija se predaje Agenciji koja u roku od 5 dana od dana prijema registracione prijave donosi rešenje kojim (ukoliko je sve u redu) usvaja registracionu prijavu i ogranak je time registrovan. Ogranak ne dobija ni matični broj ni PIB.

Prestanak ogranka

Ogranak prestaje:

  1. odlukom koju donosi skupština, ako osnivačkim aktom nije drugačije određeno;
  2. prestankom postojanja privrednog društva u čijem je sastavu.

Statusne promene ogranka nisu moguće. Ogranak ne može da se spoji sa drugim ogrankom ili pravnim licem, kao ni da se podeli, a nije moguća ni promena pravne forme. Prema ogranku ne može da se pokrene postupak stečaja, kao ni postupak likvidacije. Ogranak prestaje brisanjem iz registra, na osnovu odluke nadležnog organa osnivača ogranka.

Poslednja izmena dana 6. maja 2017. u 18:24


Selena Marković

Selena Marković je rođena u Beogradu 1988. godine. Završila je gimnaziju “Hiljadu trista kaplara” u Ljigu i Pravni fakultet Univerziteta u Beogradu. U privrednom društvu Ptiček d.o.o. Beograd radi od početka 2015. godine. Angažovana je na izradi svih ugovora u…… Saznaj više »

Žarko Ptiček

Žarko Ptiček je rođen u Beogradu 1977. godine. Završio Prvu beogradsku gimnaziju i Pravni fakultet Univerziteta Union, član je Statutarne komisije RNIDS. Od 2000. do 2003. godine na Pravnom fakultetu Univerziteta u Beogradu bio administrator studentske računarske mreže sa zadacima…… Saznaj više »